Άρχοντος Πρωτοψάλτου του Πατριαρχείου Αλεξανδρείας

1. Πρώτα Χρόνια και Μουσικές Σπουδές

Ο Παύλος Φορτωμάς γεννήθηκε στην Αθήνα, όπου και μεγάλωσε. Τα πρώτα του βιώματα και οι πρακτικές γνώσεις γύρω από την Ψαλτική Τέχνη ανάγονται στο οικογενειακό του περιβάλλον, καθώς έλαβε τα πρώτα μαθήματα με περισσή επιμονή και αγάπη από τον πατέρα του, Ευάγγελο Φορτωμά. Ο πατέρας του, γεννημένος στον Πύργο της Τήνου και μεγαλωμένος στη Σμύρνη, υπήρξε ο ίδιος έμπειρος ιεροψάλτης, μεταδίδοντάς του τη ζωντανή παράδοση της Μικράς Ασίας.

Η συστηματική του εκπαίδευση στη Βυζαντινή Μουσική ξεκίνησε σε ηλικία εννέα ετών υπό την καθοδήγηση του Άρχοντος Μουσικοδιδασκάλου του Οικουμενικού Πατριαρχείου, Θεοδοσίου Γεωργιάδη. Μετά την ολοκλήρωση της πολυετούς μαθητείας του, συνέχισε τις σπουδές του στο Ωδείο Αθηνών, έχοντας ως καθηγητές τους διαπρεπείς μουσικοδιδασκάλους Ιωάννη Μαργαζιώτη και Σπυρίδωνα Περιστέρη.

2. Μαθητεία πλησίον των Μεγάλων Διδασκάλων

Η διαρκής έφεση του Παύλου Φορτωμά για την εμβάθυνση στα μυστικά της Βυζαντινής Μουσικής Τέχνης τον οδήγησε κοντά στον τελευταίο των Μεγάλων Διδασκάλων και επί σειρά ετών Άρχοντα Πρωτοψάλτη του Οικουμενικού Πατριαρχείου Κωνσταντινουπόλεως, Θρασύβουλο Στανίτσα. Υπό την καθοδήγησή του ολοκλήρωσε τη μουσική του παιδεία, ενώ η στενή τους συνεργασία συνεχίστηκε αδιαλείπτως καθ' όλα τα επόμενα έτη.

Μετά την εκδημία του Θρασυβούλου Στανίτσα, ο Παύλος Φορτωμάς μαθήτευσε κοντά στον διακεκριμένο πρωτοψάλτη και μουσικολόγο Εμμανουήλ Χατζημάρκο. Από τον εν λόγω διδάσκαλο έλαβε το Πτυχίο και το Δίπλωμα Καθηγητού Μουσικής με τον βαθμό «Άριστα», αποκομίζοντας πολύτιμα γνωστικά εφόδια, ενώ οι δύο άνδρες διατήρησαν έκτοτε στενή φιλική σχέση.

3. Ίδρυση και Έργο της Βυζαντινής Πατριαρχικής Χορωδίας

Το 1984, κατόπιν προτροπής του ίδιου του Θρασυβούλου Στανίτσα, ο Παύλος Φορτωμάς ίδρυσε τη Βυζαντινή Πατριαρχική Χορωδία. Ο μεγάλος δάσκαλος τον αναγνώρισε και επισήμως ως «συνεχιστή της πατριαρχικής παράδοσης» μέσω σχετικής ιδιόγραφης αφιέρωσης.

Σύνθεση & Χαρακτηριστικά: Η χορωδία απαρτίζεται από 40 μόνιμα μέλη και διακρίνεται για την άρτια μουσική κατάρτιση, την ακρίβεια στην εκτέλεση και τη βαθιά ερμηνευτική ευαισθησία.
Διεθνής Αναγνώριση: Ο Παύλος Φορτωμάς και το σχήμα του έχουν κερδίσει διεθνή αναγνώριση για τη συνέπεια και την προσήλωσή τους στη διάσωση, πιστή καταγραφή και αυστηρή εκτέλεση της αυθεντικής Βυζαντινής Πατριαρχικής Μουσικής.

4. Καλλιτεχνική Δραστηριότητα και Μέσα Ενημέρωσης

Η καλλιτεχνική παρουσία του Παύλου Φορτωμά εκτείνεται σε πληθώρα δραστηριοτήτων στην Ελλάδα και το εξωτερικό:

Εμφανίσεις στην Ελλάδα: Έχει ψάλει και παρουσιάσει το έργο του σε πολυάριθμες πόλεις και περιοχές της ελληνικής επικράτειας (ενδεικτικά: Θεσσαλονίκη, Ιωάννινα, Κρήτη, Μυστράς, Πάρος, Ύδρα, Λαμία, Βόλος κ.ά.). Στην Αθήνα, έχει εμφανιστεί σε κορυφαίους πολιτιστικούς χώρους, όπως ο Φιλολογικός Σύλλογος «Παρνασσός», η Αρχαιολογική Εταιρεία, η Εστία Νέας Σμύρνης και η Εθνική Λυρική Σκηνή (Δεκέμβριος 1988).
Διεθνείς Προσκλήσεις: Έχει πραγματοποιήσει επίσημες εμφανίσεις κατόπιν προσκλήσεως από την Ελληνική Πρεσβεία στις Η.Π.Α., την Ιερά Μονή Κύκκου στην Κύπρο, καθώς και από την Κυβέρνηση της Μάλτας, τυγχάνοντας καθολικής αποδοχής για την αρτιότητα των εκτελέσεών του.
Ραδιοτηλεοπτικές Εκπομπές: Επί δύο έτη επιμελούνταν και παρουσίαζε ημίωρη εκπομπή με βυζαντινούς ύμνους στο πρώτο πρόγραμμα της Ελληνικής Ραδιοφωνίας (ΕΡΑ1). Παράλληλα, ηγήθηκε επί σειρά ετών εξαιρετικά δημοφιλών εκπομπών στην κρατική τηλεόραση (ΕΡΤ2), παρουσιάζοντας εκκλησιαστικούς ύμνους και παραδοσιακά τραγούδια.

5. Συγγραφικό, Εκδοτικό και Δισκογραφικό Έργο

Το έργο του Παύλου Φορτωμά περιλαμβάνει πλούσια συγγραφική και εκδοτική δραστηριότητα, πάντα προσηλωμένη στη γνήσια Πατριαρχική Υμνωδία:

Θεωρητικά Συγγράμματα: Έχει εκδώσει το θεωρητικό εγχειρίδιο «Είσοδος στη Βυζαντινή Μουσική».
Μουσικά Βιβλία: Η εργογραφία του περιλαμβάνει το Επτάτομο Μουσικό Εορτολόγιο (Ακολουθίες Δεσποτικών, Θεομητορικών εορτών και εορτών των Αγίων), καθώς και τους τόμους Θεία Λειτουργία, Βυζαντινή Μεγάλη Εβδομάδα, Όρθρος, Εσπερινός, και το πρόσφατο Βυζαντινό Τριώδιο. Υπό έκδοση τελεί και το Πεντηκοστάριο, με το οποίο ολοκληρώνεται η συγκεκριμένη μνημειώδης σειρά.
Δισκογραφία: Έχει ηχογραφήσει εκκλησιαστικούς ύμνους και ακολουθίες σε περισσότερες από 35 εκδόσεις (κασέτες και ψηφιακούς δίσκους - CDs).
«Βυζαντινοτράγουδα»: Ασχολείται συστηματικά με το δημοτικό παραδοσιακό τραγούδι, προβαίνοντας στη μεταφορά των μελωδιών από την ευρωπαϊκή (δυτική) σημειογραφία στη βυζαντινή παρασημαντική.

6. Τιμητικές Διακρίσεις και Θεσμική Αναγνώριση

Η άοκνη προσφορά του έχει αναγνωριστεί μέσω πλήθους τιμητικών διακρίσεων:

1987: 1ο Βραβείο, μετάλλιο και χρηματικό έπαθλο στην Α΄ Πανελλήνια Διαγωνιστική Συνάντηση Βυζαντινών Χορωδιών του Δήμου Λειβαδιάς, από κριτική επιτροπή αποτελούμενη από τους Χαρίλαο Ταλιαδώρο, Εμμανουήλ Χατζημάρκο, Χρήστο Χατζηνικολάου και Κ. Γεωργακόπουλο.
1987: Δίπλωμα και μετάλλιο για τον εορτασμό των 2300 ετών του Δήμου Θεσσαλονίκης.
1990: Απονομή ειδικού μεταλλίου της Ιατρολογοτεχνικής Στέγης (έργο του ακαδημαϊκού Βάσου Φαληρέα) για την πνευματική και κοινωνική του προσφορά, στο πλαίσιο εκδήλωσης όπου βραβεύτηκαν εξέχουσες προσωπικότητες (όπως η Ιωάννα Τσάτσου και ο πρώην Πρόεδρος της Δημοκρατίας, Μιχαήλ Στασινόπουλος).
1992: Τιμητικό Δίπλωμα «Ιεροψαλτικού Έτους 1992» από τον μακαριστό Αρχιεπίσκοπο Αθηνών και πάσης Ελλάδος κυρό Χριστόδουλο και την τότε Υπουργό Πολιτισμού, Άννα Ψαρούδα-Μπενάκη.
2009: Ο Πατριάρχης Αλεξανδρείας και πάσης Αφρικής Θεόδωρος Β΄, μέσω του εκπροσώπου του, Σεβασμιωτάτου Μητροπολίτου Ηλιουπόλεως κ.κ. Θεοδώρου, του απένειμε ενσφράγιστο Πατριαρχικό Σιγίλλιο, χειροθετώντας τον δια του τρόπου αυτού σε Άρχοντα Πρωτοψάλτη του Πατριαρχείου Αλεξανδρείας.

7. Επιχειρηματική Δραστηριότητα

Το 1994, ο Παύλος Φορτωμάς ίδρυσε το πρώτο εξειδικευμένο εκκλησιαστικό πολυκατάστημα υπό την επωνυμία «ΑΙΝΟΣ ΚΑΙ ΥΜΝΟΣ». Το κατάστημα διαθέτει εκκλησιαστικά είδη, ιερά σκεύη, θεολογικά και μουσικά βιβλία, καθώς και ψηφιακές εκδόσεις Βυζαντινής Μουσικής, αποτελώντας έναν χώρο πνευματικής αναφοράς στο κέντρο της πόλης.

8. Τρέχουσα Δραστηριότητα και Διδασκαλία

Σήμερα, ο Παύλος Φορτωμάς υπηρετεί ως Πρωτοψάλτης στον Ιερό Ναό Αγίου Ανδρέου Άνω Πατησίων στην Αθήνα. Παράλληλα, συνεχίζει να παραδίδει συστηματικά μαθήματα, μεταλαμπαδεύοντας τις γνώσεις του και το μεγαλείο της Βυζαντινής Πατριαρχικής Υμνωδίας στη νέα γενιά, καθώς και σε ενδιαφερομένους από την Ελλάδα και το εξωτερικό.